Το Σύνταγμα-Αρ. 3 και υπουργείο Παιδείας

(Ι). MEPOΣ ΠPΩTO – Bασικές διατάξεις
TMHMA Β΄ – Σχέσεις Eκκλησίας και Πολιτείας
‘Αρθρο 3 – (Σχέσεις Εκκλησίας και Πολιτείας)
1. Eπικρατούσα θρησκεία στην Eλλάδα είναι η θρησκεία της Aνατολικής Oρθόδοξης Eκκλησίας του Xριστού. H Oρθόδοξη Eκκλησία της Eλλάδας, που γνωρίζει κεφαλή της τον Kύριο ημών Iησού Xριστό, υπάρχει αναπόσπαστα ενωμένη δογματικά με τη Mεγάλη Eκκλησία της Kωνσταντινούπολης και με κάθε άλλη ομόδοξη Eκκλησία του Xριστού? τηρεί απαρασάλευτα, όπως εκείνες, τους ιερούς αποστολικούς και συνοδικούς κανόνες και τις ιερές παραδόσεις. Eίναι αυτοκέφαλη, διοικείται από την Iερά Σύνοδο των εν ενεργεία Aρχιερέων και από τη Διαρκή Iερά Σύνοδο που προέρχεται από αυτή και συγκροτείται όπως ορίζει ο Kαταστατικός Xάρτης της Eκκλησίας, με τήρηση των διατάξεων του Πατριαρχικού Tόμου της κθ΄ (29) Iουνίου 1850 και της Συνοδικής Πράξης της 4ης Σεπτεμβρίου 1928.
2. Tο εκκλησιαστικό καθεστώς που υπάρχει σε ορισμένες περιοχές του Kράτους δεν αντίκειται στις διατάξεις της προηγούμενης παραγράφου.
3. Tο κείμενο της Aγίας Γραφής τηρείται αναλλοίωτο. H επίσημη μετάφρασή του σε άλλο γλωσσικό τύπο απαγορεύεται χωρίς την έγκριση της Aυτοκέφαλης Eκκλησίας της Eλλάδας και της Mεγάλης του Xριστού Eκκλησίας στην Kωνσταντινούπολη.

Το άρθρο 3 προσδιορίζει τη σχέση με τη λέξη «επικρατούσα». Τι σημαίνει «επικρατούσα»; Αν κανείς ανοίξει ένα λεξικό μπορεί να βρει την ερμηνεία της λέξης; (ευρύτατα) διαδεδομένος, εξαπλωμένος, «κυρίαρχος».

(ΙΙ). Αν κανείς ρίξει μια ματιά και στο σύνταγμα «MEPOΣ ΠPΩTO – Bασικές διατάξεις
TMHMA A΄ – Mορφή του πολιτεύματος
‘Αρθρο 1 – (Μορφή του πολιτεύματος)
1. Tο πολίτευμα της Eλλάδας είναι Προεδρευόμενη Kοινοβουλευτική Δημοκρατία.
2. Θεμέλιο του πολιτεύματος είναι η λαϊκή κυριαρχία.
3. Όλες οι εξουσίες πηγάζουν από το Λαό, υπάρχουν υπέρ αυτού και του Έθνους και ασκούνται όπως ορίζει το Σύνταγμα.» διακρίνει την λαϊκή κυριαρχία ως το θεμέλιο του πολιτεύματος.
Το θεμέλιο της θρησκείας είναι η κυριαρχία της Ανατολικής Ορθόδοξης Εκκλησίας και
Το θεμέλιο του πολιτεύματος είναι η λαϊκή κυριαρχία

(ΙΙΙ). Το σύνταγμα λοιπόν έχει δυο θεμέλια, αυτό της Ανατολικής Ορθόδοξης θρησκείας στα θέματα τα θρησκευτικά και  και αυτό του λαού στα θέματα τα πολιτειακά.
Δεν είπαμε και τίποτα καινούργιο, απλώς επιβεβαιώσαμε αυτό που ζούμε καθημερινά από τη μέρα που γεννηθήκαμε.
Μόνο με έναν συλλογισμό μπορούμε να δεχτούμε ότι το σύνταγμα μας υποχρεώνει να έχουμε  υπουργείο παιδείας και θρησκευμάτων. Ο συλλογισμός ίσως μπορεί να διατυπωθεί κάπως έτσι:
αφού κυρίαρχη θρησκεία είναι η ΑΟΕτΧ, και κυρίαρχο θεμέλιο της πολιτείας είναι ο λαός, τότε τα δυο θεμέλια στηρίζουν το έθνος άρα το υπουργείο παιδείας πρέπει να εκπαιδεύει τους έλληνες σύμφωνα με τα δυο κυρίαρχα σκέλη του έθνους. Αυτά τα δυο θεμέλια πρέπει να αλληλοστηρίζονται ώστε το οικοδόμημα να μην καταρέυσει.
Με το συλλογισμό αυτό περιμένει κανείς η επικρατούσα θρησκεία να στηρίζει τη λαϊκή κυριαρχία και η λαϊκή κυριαρχία την επικρατούσα θρησκεία. Εϊναι (1) ο συλλογισμός σωστός και (2) υπάρχει αυτή η αμοιβαία στήριξη;
(1) Νομίζω ότι ο συλλογισμός είναι λάθος. Δεν υπάρχει καμιά λογική συνέπεια που να υποχρεώνει τη συνύπαρξη του υπουργείου. Κατά τη γνώμη μου τα δυο αυτά θεμέλια μπορούν να λειτουργούν ανεξάρτητα, π.χ. η ιδιωτική οικονομία, σύμφωνα πάντα με το σύνταγμα «δεν επιτρέπεται να αναπτύσσεται σε βάρος της ελευθερίας και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας ή προς βλάβη της εθνικής οικονομίας.» το ίδιο και η θρησκεία, δεν μπορεί να αναπτύσσεται εις βάρος της ελευθερίας και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας ή προς βλάβη της λαϊκής κυριαρχίας. Αυτό δεν το λέει το σύνταγμα αλλά προκύπτει από το γεγονός ότι θεμέλιο του πολιτεύματος είναι η λαϊκή κυριαρχία, όπως προκύπτει και για την ιδωτική οικονομία. Η ιδιωτική οικονομία και η ΑΟΕτΧ είναι δυο φορείς λειτουργίας της κοινωνίας οι οποίοι αυτοδιοικούνται. Έχουμε όμως επανειλλημένα παρατηρήσει ότι η ΑΟΕτΧ έχεισ στηρίξει καθεστώτα μη λαϊκής κυριαρχίας, με τρανταχτό παράδειγμα τη δικτατορία των συνταγματαρχών 1967-1974. Γνωστό το σλόγκαν «Ελλάς Ελλήνων Χριστιανών». Η ταύτιση εκκλησίας και κράτους δεν ενισχύει τη λαϊκή κυριαρχία αλλά το πολίτευμα ενός θεοκρατικού κράτους, είδους Ταλιμπάν, το οποίο αντίκειται στο πολίτευμα της λαϊκής κυριαρχίας. Η αντίληψη, κατά συνέπεια, ύπαρξης υπουργείου παιδείας και θρησκευμάτων μάλλον έρχεται σε αντίθεση γιατί δεν ενισχύει το άρθρο του συντάγματος για λαϊκή κυριαρχία, εφόσον προωθεί αντιλαϊκή πολιτειακή προοπτική.
(2) Οι παπάδες δεν εκλέγονται, οι παπάδες δεν ελέγχονται εκτός από τους προϊσταμένους τους κληρικούς. Αυτό δεν ενισχύει τη λαϊκή κυριαρχία.
Άρα το υπουργείο παιδείας θα πρέπει να είναι ανεξάρτητο για να προωθεί μια εκπαιδευτική πολιτική που θα εμπνέεται από το θεμέλιο της λαϊκής κυριαρχίας. Η ΑΟΕτΧ θα μπορεί ως κυρίαρχη θρησκεία να προσφέρει τις υπηρεσίες της στους πολίτες της ελληνικής επικράτειας, δημιουργώντας τα δικά της σχολεία με πρόγραμμα διδασκαλίας της ΑΟΕτΧ.
Αυτά όσον αφορά στο λειτουργικό μέρος γιατί μια πολιτεία για να είναι συνεπής με τον εαυτότ της δεν μπορεί να στηρίζεται στη λαϊκή κυριαρχία και να χρηματοδοτεί σχήματα που δεν στηρίζουν τη λαϊκή κυριαρχία.

Βέβαια μια συζήτηση γύρω από τη σχέση εκκλησίας και λαϊκής κυριαρχίας θα βοηθήσει να αναδειχτούν τα αντιφατικά σημεία που απορρέουν από τη συνεργασία της ελληνικής αστικής τάξης και της εκκλησίας εναντίον της λαϊκής κυριαρχίας που προβλέπι το άρθρο 3 του ελληνικού συντάγματος.

Advertisements